Κατσαρίδες
Τα Βλαττοειδή (Blattodea/Blattaria) είναι η τάξη των εντόμων που περιλαμβάνει τις κατσαρίδες.
Υπάρχουν περίπου 3.500 διαφορετικά είδη κατσαρίδων παγκοσμίως, κατανεμημένα σε 6 βασικές οικογένειες.
Στην Ευρώπη απαντώνται 150 περίπου είδη και στην Ελλάδα 20 είδη.
Το χρώμα τους ποικίλλει από ωχρό/καστανό έως μαύρο, με ή χωρίς στίγματα.
Το μεγαλύτερο είδος φτάνει τα 8 εκατοστά, ενώ τα μικρότερα μόλις 2 χιλιοστά.
Διαθέτουν μασητικά στοματικά μόρια και μακριές κεραίες.
Δραστηριοποιούνται τη νύχτα και κρύβονται την ημέρα
Προτιμούν υγρά και θερμά περιβάλλοντα
Ζουν ομαδικά κοντά σε πηγές τροφής
Είναι κυρίως παμφάγα αλλά όχι θηρευτικά έντομα
Μπορούν να επιβιώσουν αρκετές εβδομάδες/μήνες χωρίς τροφή
Τα θηλυκά γεννούν κάψες (ωοθήκες) με πολλά αυγά
Έχουν ατελή μεταμόρφωση (ημιμετάβολα έντομα), οι νύμφες μοιάζουν με ενήλικα
Υποδηλώνουν ελλιπή καθαριότητα και κίνδυνο για την υγεία
Έχουν επίπεδο ωοειδές σχήμα, ακανθώδη πόδια, μακριές κεραίες και καφέ-κόκκινα φτερά (στους ενήλικες)
Οι νύμφες δεν έχουν φτερά και κινούνται πολύ γρήγορα
Μπορούν να επιβιώσουν για μεγάλο διάστημα χωρίς τροφή (3 μήνες) ή νερό (1μήνα)
Αναπτύσσονται σε σκοτεινά και υγρά μέρη και αποφεύγουν το φως
Εισέρχονται στα κτίρια μέσω των δικτύων αποχέτευσης και υπονόμων.
Είναι φορείς πολλών παθογόνων μικροοργανισμών που μπορούν να μεταδώσουν ασθένειες όπως η σαλμονέλωση κα.
Μπορούν να επιμολύνουν τρόφιμα με βακτήρια, μύκητες, ιούς μέσω εκκρίσεων και περιττωμάτων
Συνδέονται με αναπνευστικά όπως άσθμα και δύσπνοια και δερματικά προβλήματα στους ανθρώπους
Τα ενήλικα άτομα έχουν διάρκεια ζωής 100-200 ημέρες και μπορούν να επιβιώσουν σχεδόν παντού.
Έχουν πολύ υψηλούς ρυθμούς αναπαραγωγής. Η θηλυκή χρειάζεται να ζευγαρώσει μόνο μια φορά και μετά γεννά περίπου 40 αυγά ανά 30 ημέρες καθ’ όλη τη ζωή της.
Ο κύκλος ανάπτυξης από αυγό σε ενήλικο διαρκεί έως 100 ημέρες.
Μέσα στα σπίτια απαντώνται συχνά σε κουζίνες, μπάνια και άλλα σημεία με τροφή/υγρασία.
Μπορούν να μετακινηθούν μέσω των αποχετεύσεων και να εισβάλλουν σε διαμερίσματα.
Συχνά εισβάλλουν σε χώρους μεταφερόμενες με αντικείμενα όπως σακούλες, κουτιά, ηλεκτρικές συσκευές.
Είναι το σημαντικότερο είδος, ίσως το πιο κοινό και σίγουρα το πιο δύσκολο στην καταπολέμηση.
Συγκρίνοντάς την με τη γερμανική κατσαρίδα, σημειώνω τα εξής:
Ομοιότητες:
Και οι δύο μπορούν να επιβιώσουν σε εξωτερικούς και εσωτερικούς χώρους
Εισβάλλουν στα σπίτια μέσω σωληνώσεων, ανοιγμάτων, αποχετεύσεων κλπ.
Τρέφονται με οργανική ύλη και αμυλούχες τροφές
Προτιμούν σκοτεινά, υγρά μέρη
Διαφορές:
Η ανατολική προτιμά περισσότερο τα υπόγεια, σωληνώσεις, ντουλάπες από ότι η γερμανική
Η ανατολική έχει ελαφρώς μεγαλύτερη μέση διάρκεια ζωής (206 ημέρες)
Η ανατολική έχει ακόμα υψηλότερους ρυθμούς αναπαραγωγής (περίπου 15 αυγά ανά 15 ημέρες)
Η θηλυκή ανατολική κουβαλάει την ωοθήκη για 24-36 ώρες πριν την τοποθετήσει
Συνολικά, παρόλο που μοιράζονται πολλά χαρακτηριστικά, η ανατολική κατσαρίδα έχει ορισμένα επιπλέον πλεονεκτήματα όπως μεγαλύτερη διάρκεια ζωής και ακόμα υψηλότερους ρυθμούς αναπαραγωγής σε σχέση με τη γερμανική. Αυτό την καθιστά ιδιαίτερα προβληματική για τον έλεγχο πληθυσμών της.
Καστανή Supella longpalpa
Μοιάζει με τη γερμανική στο σχήμα και μέγεθος (1,4 εκ) αλλά έχει ανοιχτό καφέ χρώμα με εγκάρσιες ζώνες στα φτερά.
Τρέφεται με μεγάλη ποικιλία τροφών, ειδικά αμυλούχες όπως βιβλιοδεσίες, κόλλα, γραμματόσημα.
Η παρουσία της φανερώνεται από μικρές ωοθήκες (5 χιλ.) και κηλίδες περιττωμάτων.
Έχει πολύ υψηλούς ρυθμούς αναπαραγωγής, με τη θηλυκή να γεννά 15 αυγά ανά 15 ημέρες.
Προτιμά σκοτεινά, υγρά μέρη όπως υπόγεια, σωληνώσεις, ντουλάπες.
Μπορεί να εισβάλλει σε σπίτια από διάφορα σημεία όπως σωληνώσεις, ανοίγματα, αποχετεύσεις.
Μπορεί να μεταδώσει ασθένειες όπως δυσεντερία, διάρροιες, σαλμονέλα – ιδίως μέσω της σκόνης από ξηρά περιττώματα/μέρη του σώματος.
